Skip to main content

Welkom username.

Uw vorige bezoek was op 00-00-0000 om 00:00 uur

Search form

Uitstellen zit in de aard van het beestje

16 maart 2016

door Redactie | Aegon Blog

Een degelijk pensioen, een veilige buffer: we wéten wel dat het heel verstandig is om financiële zaken goed te regelen, maar het is heel menselijk om dat níet te doen. Waarom hebben we toch zo’n last van uitstelgedrag als het om onze financiële toekomst gaat?

Ingewikkeld en tijdrovend

Uit marktonderzoek dat Aegon liet uitvoeren door GfK blijkt dat 83 procent van de Nederlanders het regelen van financiële zaken belangrijk vindt. Maar tegelijkertijd heeft 36 procent niet of nauwelijks nagedacht over de financiële situatie tegen de tijd dat ze met pensioen gaan. Het lijkt een rare tegenstelling: iets heel belangrijk vinden, maar je er vervolgens niet in verdiepen, laat staan de nodige stappen ondernemen. Waar ligt dat aan? Dat  vroegen we aan Marcel Zeelenberg,  hoogleraar economische psychologie aan de Universiteit van Tilburg. Hij doet onderzoek naar uitstelgedrag bij het regelen van pensioenzaken. Zeelenberg: ‘Wanneer we iets belangrijk vinden, nemen we meteen aan dat het ook wel ingewikkeld of tijdrovend zal zijn. “Dit is een belangrijke beslissing, hier heb ik tijd voor nodig – ik moet er een weekend voor inplannen”, denken we dan. De lat ligt dan zo hoog, dat uitstelgedrag bijna onoverkomelijk is.’

‘Het is nog héél ver weg’

Wat ook meespeelt is dat hoe verder zich iets in de toekomst afspeelt – zoals pensionering – hoe meer we de neiging hebben om uit te stellen. Piers Steel, hoogleraar aan de Haskayne School of Business in Calgary, legt in zijn boek Uitstelgedrag uit hoe dat komt: ‘Omdat we langetermijndoelen meestal abstract formuleren. Dat is het donkere hart van het uitstelgedrag.’ Als je spaart voor bijvoorbeeld een vakantie, weet je precies hoe de beloning van die inspanning er straks uitziet. Maar waar die financiële buffer precies voor nodig zal zijn, is nog onduidelijk. Directe voordelen van ons gedrag wegen psychologisch veel zwaarder dan voordelen die we pas in de toekomst kunnen verwachten.

Maak een spaarplan 

Hoe krijg je mensen toch zo ver dat ze – op een slimme manier – in actie komen? Fred van Raaij, net als Zeelenberg hoogleraar economische psychologie aan de Universiteit van Tilburg, werkt op dit moment aan een boek over het financiële gedrag van consumenten. Hij zegt: ‘Het langdurige tijdsperspectief zit het goed regelen van financiële zaken over twintig of dertig jaar in de weg. “Ik ga elke maand een bedrag opzijzetten,” denk je dan, “maar deze maand heb ik veel verjaardagen, dus ik begin volgende maand.” En dan ben je ineens weer een jaar verder. Wat in zo’n geval kan werken, is “precommitment”: vast laten leggen dat je bijvoorbeeld op 1 januari begint met zo’n spaarplan. Zo stel je de pijn van het geld dat je moet missen nog even uit, maar heb je de zaken toch geregeld.’

Anti-uitsteltruc 

Verder is er dé anti-uitsteltruc: de taak die voor handen ligt in kleine subdoelen opdelen. En dan gaat het om kleine doelen als: de envelop openmaken, de brief lezen, één telefoontje plegen. Van Raaij: ‘Belangrijke taken opdelen in kleine stapjes maakt het behapbaar, en dan zijn mensen veel meer geneigd om ook echt aan de slag te gaan.’

Aandacht voor uw toekomst

Zijn uw geldzaken op orde? Lees op aegon.nl/geldzaken waar u op moet letten en wat u kunt verbeteren. Of vraag vrijblijvend een 'aandacht voor uw toekomst' gesprek aan. 

Aegon logo
Redactie | Aegon Blog
Aegon biedt wereldwijd zo'n 40 miljoen mensen oplossingen op het gebied van pensioenen, verzekeringen en vermogensbeheer. Omdat we het belangrijk vinden dat je zelf bewust financiële keuzes kunt maken, ontwikkelen we producten die je financieel zelfstandig maken. Met deze blog helpen we je op weg met nieuws en achtergrondinformatie.