Skip to main content

Welkom username.

Uw vorige bezoek was op 00-00-0000 om 00:00 uur

Search form

Begrotingsakkoord haalt scherpe kantjes van voorstellen Prinsjesdag

15 oktober 2013

Op vrijdagavond 11 oktober sloten de coalitiepartijen met D66, ChristenUnie en SGP een begrotingsakkoord. Hierdoor ontstaat er voor deze voorstellen een meerderheid in zowel de Tweede als de Eerste Kamer. Het begrotingsakkoord haalt de scherpe kantjes van de voorstellen die het kabinet op Prinsjesdag presenteerde. Daarnaast versnelt het een aantal maatregelen die in het sociaal akkoord zijn opgenomen. Een kort overzicht van een aantal voorstellen.

Versnelling maatregelen sociaal akkoord

Volgens het persbericht verdubbelt voor 2014 de inspanning om mensen met een beperking aan het werk te helpen in de marktsector. Sectorplannen worden zoveel mogelijk ingezet voor bestrijding van jeugdwerkloosheid. Daarnaast zullen de maatregelen rond de verbetering van de positie van flexwerkers en stroomlijning van het ontslagrecht met een half jaar worden versneld. Binnen de WW-hervorming zal de verbreding van het begrip passende arbeid en de inkomstenverrekening ook een half jaar eerder worden ingevoerd. Doelstelling is dat de maatregelen er toe bijdragen dat de ambitie uit het Regeerakkoord wordt overtroffen en in totaal zal leiden tot 0,8 procent meer structurele werkgelegenheid ofwel ruim 50 duizend banen op termijn.

Voorstellen belastingen

  • Verlagen tarief box 2Het box 2 tarief wordt in 2014 incidenteel verlaagd van 25% naar 22%. Dit levert op korte termijn kasopbrengsten op en leidt in latere jaren tot derving. Verlaagd BTW-tarief renovatie en onderhoud Het verlaagde BTW-tarief voor bouw en renovatie geldt voor heel 2014. Dit is conform de huidige regeling inclusief architecten en hoveniers.
  • Terugdraaien afbouw algemene heffingskorting 4e schijf. Het terugdraaien van deze maatregel in de 4e schijf zorgt voor een lastenverlichting van 480 mln. en een daling van de marginale druk.
  • Verlaging tarief eerste schijf. Om op korte termijn de bestedingen te stimuleren, wordt het tarief eerste schijf in 2014 verlaagd.
  • Terugdraaien versobering zelfstandigenaftrek. De verlaging van de zelfstandigenaftrek wordt geheel teruggedraaid.
  • Box 2: Verlaging marge gebruikelijk loon. Het loon van een aanmerkelijkbelanghouder (AB-houder) wordt vastgesteld aan de hand van een gebruikelijk loon: het loon dat gebruikelijk is voor het niveau en de duur van het werk. Dit gebruikelijk loon mag volgens huidige wetgeving tot 30% afwijken van (= lager zijn dan) het 'marktloon'. Dit percentage wordt per 2015 zodanig aangepast dat deze maatregel 150 mln. oplevert.
  • Werkbonus. De werkbonus voor werkenden van 61 tot 64 jaar wordt vanaf 1 januari 2015 voor nieuwe gevallen afgeschaft. Voor bestaande gevallen blijft de werkbonus op het huidige niveau. Vanaf 2018 is de werkbonus volledig afgeschaft. Dit levert structureel een besparing op van 210 mln.

Intensiveringen

  • Kinderbijslag (handhaven leeftijdsdifferentiatie). De maatregel waarbij de leeftijdsdifferentiatie in de kinderbijslag zou vervallen wordt volledig teruggedraaid.
  • Kindgebonden budget. De verhogingen van de bedragen voor het eerste en tweede kind in het kindgebonden budget worden gehalveerd. Voor een huishouden met kindgebonden budget en twee kinderen tussen 6 en 11 jaar is het voordeel per saldo dan nog zestig euro.
  • Behoud gratis schoolboeken. De maatregel "afschaffen gratis schoolboeken" wordt teruggedraaid.
  • Terugdraaien versobering ANW. Dit betreft het terugdraaien van de maatregel om de ANW te beperken tot maximaal 1 jaar.

Inkomenseffecten

Voor alle inkomensgroepen verbetert de koopkracht ten opzichte van de Prinsjesdagplannen. Dit is een tijdelijk effect in 2014 doordat de inkomstenbelasting één jaar wordt verlaagd.

tabel1.pdf laat de koopkrachtontwikkeling zien voor enkele voorbeeldhuishoudens op basis van de voorstellen die op Prinsjesdag zijn gepresenteerd en de mutaties daarin als gevolg van het pakket. De tabel laat zien dat de koopkrachtontwikkeling door het pakket voor alle huishoudens aanzienlijk verbetert. Dit komt voor een belangrijk deel door de tijdelijke verlaging van het tarief in de eerste schijf met 0,75 procentpunt. In 2015 staat hier een spiegelbeeldig effect tegenover. Daarnaast is er voor gezinnen met kinderen een voordeel door het terugdraaien van het verlagen van de kinderbijslagbedragen voor oudere kinderen voor de groepen die met deze specifieke maatregelen te maken krijgen.

Het begrotingsakkoord heeft ook effect op de koopkrachtontwikkeling na 2014. Er is geen recente raming van de economische ontwikkeling voor latere jaren beschikbaar. De doorrekening is daarom gebaseerd op de raming van het loon- en prijsontwikkeling door het CPB bij het regeerakkoord. tabel2.pdf laat de koopkrachtontwikkeling zien voor de periode 2014-2017.

Voor hogere inkomens treden er positieve effecten op vanwege het niet volledig afbouwen van de algemene heffingskorting. Dit effect is niet volledig zichtbaar in de tabel omdat het voor belangrijk deel tussen 2x en 3x modaal optreedt. Gezinnen met kinderen worden ontzien door het terugdraaien van de verlaging van de kinderbijslagbedragen voor oudere kinderen. Voor lage inkomens is het voordeel beperkt, omdat de verhoging van het kindgebonden budget - als compensatie voor de bezuiniging op de kinderbijslag - deels vervalt.

Conclusie

Het begrotingsakkoord haalt de scherpe kantjes van de voorstellen die met Prinsjesdag zijn gepubliceerd. Het kabinet verzekert zich hiermee van een meerderheid in de Tweede en Eerste Kamer. Het sociaal akkoord is niet ongeschonden gebleven. Het is maar even de vraag in hoeverre de vakbonden en werkgevers hiermee akkoord gaan. Aan de andere kant zullen zij ook inzien dat er niet veel ruimte tot veranderingen zal zijn.

In het begrotingsakkoord is niets te vinden over het vervallen van de stamrechtvrijstelling en het met korting kunnen opnemen van stamrechttegoeden in 2014. Het lijkt er dan ook op dat dit onderdeel uit de voorstellen van Prinsjesdag geen bezwaren opriep en door alle partijen onderschreven wordt.  

Hoewel het kabinet het anders wilde, zijn pensioenen -na de nederlaag die het kabinet in de Senaat opliep- buiten de onderhandelingen gebleven. Hierover zullen aparte onderhandelingen plaats moeten vinden. 

De wijziging van de begrotingen als gevolg van het begrotingsakkoord zullen zo spoedig mogelijk per begroting (bijvoorbeeld Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Onderwijs etc.), bij Nota van Wijziging aan de Tweede Kamer gezonden worden. De belastingmaatregelen die op grond van de afspraken op 1 januari 2014 in werking moeten treden, worden opgenomen in een Nota van Wijziging op het wetsvoorstel Belastingplan 2014. 

 

Auteur:  Erik Schouten, adviseur Aegon Adfis
Bron: Begrotingsafspraken 2014